Kalkulator doboru czerpni powietrza
Dobór znormalizowanej średnicy czerpni / wyrzutni i przewodów rozprowadzających na podstawie projektowanego strumienia powietrza i zalecanych prędkości przepływu.
Wentylacjadobór elementów instalacji
1Dane wejściowe
m³/h
szt.
m/s
m/s
m/s
mm
Parametry zaawansowane
–
kg/m³
–
Szacunkowo: żaluzja czerpni ζ ≈ 2–4. Dla doboru właściwego korzystaj z danych producenta.
iPasma prędkości
niska / przewymiarowane
zalecana
dopuszczalna
przekroczona
Średnica zalecana = najmniejsza znormalizowana średnica, dla której prędkość mieści się w paśmie zalecanym. Średnica minimalna = najmniejsza średnica, dla której prędkość nie przekracza wartości dopuszczalnej.
2Wynik doboru
Średnica zalecana
Ø250 mm
prędkość 1,70 m/s · przekrój czynny 0,049 m²
Średnica minimalna
Ø224 mm
prędkość 2,11 m/s · dopuszczalna granica
Prędkość przy średnicy zalecanej
1,70 m/s
0
3Charakterystyka v = f(Ø) i przekrój
4Tabela średnic znormalizowanych
| Ø D mm | A geom. m² | A czynna m² | v m/s | Δp ≈ Pa | Ocena |
|---|
Metodyka, wzory i legenda
Wzory obliczeniowe
Pole przekroju (okrągły):
A = π · D² / 4
Przekrój czynny:Acz = A · k
Prędkość:v = (Q / 3600) / Acz
Strata miejscowa (szac.):Δp = ζ · ρ · v² / 2D — w metrach (D[mm]/1000), Q — w m³/h, v — w m/s, A — w m², Δp — w Pa.
Zasada doboru
- Średnica zalecana — najmniejsza znormalizowana średnica, dla której prędkość na przekroju czynnym nie przekracza górnej granicy pasma zalecanego (komfort akustyczny, niskie opory).
- Średnica minimalna — najmniejsza średnica, przy której prędkość nie przekracza wartości dopuszczalnej. Mniejsze średnice oznaczają zbyt dużą prędkość, szum i straty ciśnienia.
- Przewody rozprowadzające — dobierane dla wyższego pasma prędkości (typ. 4–5 m/s), bo decydujący jest tu opór i koszt instalacji, a nie hałas na wlocie.
Orientacyjne pasma prędkości
- Czerpnia / wyrzutnia, budynek mieszkalny (komfort): 1,5–2,0 m/s (dopuszczalnie do 2,5 m/s) na przekroju czynnym.
- Czerpnia / wyrzutnia, budynki użyteczności publicznej: 2,0–3,0 m/s (do ~4 m/s).
- Kanały rozprowadzające główne: 4,0–5,0 m/s; odgałęzienia: 3,0–4,0 m/s.
Pasma stanowią dobrą praktykę projektową spójną z wymaganiami norm wentylacyjnych (m.in. PN-EN 16798-3). Wartości graniczne należy każdorazowo odnosić do powierzchni czynnej (netto) elementu — dla czerpni z żaluzjami jest ona mniejsza od pola geometrycznego (współczynnik k).
Legenda symboli
Q — projektowany strumień powietrza [m³/h]
D — średnica kanału okrągłego [mm]
A — pole przekroju geometrycznego [m²]
Acz — pole przekroju czynnego (netto) [m²]
k — współczynnik prześwitu (powierzchni czynnej)
v — prędkość przepływu na przekroju czynnym [m/s]
ρ — gęstość powietrza [kg/m³]
ζ — współczynnik oporu miejscowego
Δp — szacunkowa strata ciśnienia [Pa]