Kalkulator doboru czerpni powietrza

Kalkulator doboru czerpni powietrza

Dobór znormalizowanej średnicy czerpni / wyrzutni i przewodów rozprowadzających na podstawie projektowanego strumienia powietrza i zalecanych prędkości przepływu.

1Dane wejściowe

m³/h
szt.
m/s
m/s
m/s
Parametry zaawansowane
kg/m³
Szacunkowo: żaluzja czerpni ζ ≈ 2–4. Dla doboru właściwego korzystaj z danych producenta.

iPasma prędkości

niska / przewymiarowane zalecana dopuszczalna przekroczona

Średnica zalecana = najmniejsza znormalizowana średnica, dla której prędkość mieści się w paśmie zalecanym. Średnica minimalna = najmniejsza średnica, dla której prędkość nie przekracza wartości dopuszczalnej.

2Wynik doboru

Średnica zalecana
Ø250 mm
prędkość 1,70 m/s · przekrój czynny 0,049
Średnica minimalna
Ø224 mm
prędkość 2,11 m/s · dopuszczalna granica
Prędkość przy średnicy zalecanej 1,70 m/s
0

3Charakterystyka v = f(Ø) i przekrój

4Tabela średnic znormalizowanych

Ø D
mm
A geom.
A czynna
v
m/s
Δp ≈
Pa
Ocena
 Metodyka, wzory i legenda

Wzory obliczeniowe

Pole przekroju (okrągły):
A = π · D² / 4
Przekrój czynny:
Acz = A · k
Prędkość:
v = (Q / 3600) / Acz
Strata miejscowa (szac.):
Δp = ζ · ρ · v² / 2

D — w metrach (D[mm]/1000), Q — w m³/h, v — w m/s, A — w m², Δp — w Pa.

Zasada doboru

  • Średnica zalecana — najmniejsza znormalizowana średnica, dla której prędkość na przekroju czynnym nie przekracza górnej granicy pasma zalecanego (komfort akustyczny, niskie opory).
  • Średnica minimalna — najmniejsza średnica, przy której prędkość nie przekracza wartości dopuszczalnej. Mniejsze średnice oznaczają zbyt dużą prędkość, szum i straty ciśnienia.
  • Przewody rozprowadzające — dobierane dla wyższego pasma prędkości (typ. 4–5 m/s), bo decydujący jest tu opór i koszt instalacji, a nie hałas na wlocie.

Orientacyjne pasma prędkości

  • Czerpnia / wyrzutnia, budynek mieszkalny (komfort): 1,5–2,0 m/s (dopuszczalnie do 2,5 m/s) na przekroju czynnym.
  • Czerpnia / wyrzutnia, budynki użyteczności publicznej: 2,0–3,0 m/s (do ~4 m/s).
  • Kanały rozprowadzające główne: 4,0–5,0 m/s; odgałęzienia: 3,0–4,0 m/s.

Pasma stanowią dobrą praktykę projektową spójną z wymaganiami norm wentylacyjnych (m.in. PN-EN 16798-3). Wartości graniczne należy każdorazowo odnosić do powierzchni czynnej (netto) elementu — dla czerpni z żaluzjami jest ona mniejsza od pola geometrycznego (współczynnik k).

Legenda symboli

Q — projektowany strumień powietrza [m³/h]
D — średnica kanału okrągłego [mm]
A — pole przekroju geometrycznego [m²]
Acz — pole przekroju czynnego (netto) [m²]
k — współczynnik prześwitu (powierzchni czynnej)
v — prędkość przepływu na przekroju czynnym [m/s]
ρ — gęstość powietrza [kg/m³]
ζ — współczynnik oporu miejscowego
Δp — szacunkowa strata ciśnienia [Pa]
Metodyka doboru oparta na poradniku „Jak dobrać czerpnię powietrza" — poradnikprojektanta.pl, rozszerzona o pełną serię średnic znormalizowanych, przekrój czynny (k), dobór przewodów rozprowadzających i szacunek strat ciśnienia.
Narzędzie wspomaga obliczenia wstępne. Ostateczny dobór czerpni należy potwierdzić danymi katalogowymi producenta (pole czynne, charakterystyka oporu) oraz wykonać przez projektanta z odpowiednimi uprawnieniami.